CORONACRISIS

WAT ZIJN DE GEVOLGEN VOOR DE METAAL?

Tekst Paul van Bodengraven Beeld Paul van Bodengraven, Shutterstock

'WERKGEVERS KUNNEN NU NIET EENZIJDIG DE REKENING NEERLEGGEN BIJ WERKNEMERS'

De impact van de Corona-pandemie is groot, wereldwijd. In de eerste plaats op het leven van mensen, maar ook op bedrijven en de economie. Nu de eerste piek in Europa voorbij lijkt, loert alweer het gevaar van een tweede golf. Wereldwijd neemt het aantal besmettingen nog altijd toe. Een ongekende situatie die zich moeilijk laat vangen in economische trends en ontwikkelingen. Wat voor gevolgen heeft de Corona-uitbraak voor de Metaal-sector? In gesprek met Tineke Moleman, sectorhoofd Metaal bij FNV.

‘De Corona-uitbraak heeft grote invloed gehad op het handelen van mensen’, zegt Tineke Moleman, sectorhoofd Metaal bij FNV. ‘Kijk maar naar het algehele koopgedrag; er is een enorme verschuiving van fysieke winkels naar online-verkopen. En het leidde ook tot een verschuiving in het soort spullen dat we kopen: we kopen bijvoorbeeld meer koffie nu veel mensen thuis werken, terwijl er minder benzine wordt verkocht omdat we minder autorijden. Ander koopgedrag leidt weer tot verschuivingen in bedrijven en tussen sectoren. Bedrijven die medische hulpmiddelen maken draaien overuren, andere bedrijven hebben de vraag naar hun producten juist zien verschrompelen. Dat geldt ook in de metaalsector.’

BLIJVEND OF TIJDELIJK?

Dat de economie geraakt wordt door de pandemie is wel duidelijk, maar waar de klappen precies vallen en hoe groot die zijn, is nog de vraag. ‘Er zijn bedrijven en sectoren die goed draaien en andere die het moeilijker hebben. In de scheepsbouw gaat het slecht, daar is een grote sanering gaande. Maar bedrijven als ASML en bedrijven die in de gezondheidstechnologie actief zijn, zoals Philips, draaien goed.’ Hoe langer het duurt om het virus te bedwingen, des te groter zal de economische schade zijn. ‘In landen waar het virus onder controle is, zie je alweer enig economisch herstel’, aldus Moleman. ‘Maar het blijft vooralsnog onduidelijk wat de exacte impact gaat zijn en of dat tijdelijk of blijvend zal zijn.’

CAO-AFSPRAKEN

In augustus liet de AWVN, de grootste werkgeversvereniging van Nederland, weten dat het aantal cao’s dat wordt afgesloten beduidend lager ligt dan de jaren hiervoor. Reden is vaak dat werkgevers en vakbonden het niet eens kunnen worden over nieuwe afspraken. Loon is daarvoor een groot struikelblok. Al bij het uitbreken van de crisis riepen diverse werkgevers in de media dat werknemers loonoffers moesten brengen 'om de bedrijven overeind te houden'. ‘Onzin’, vindt Tineke Moleman. ‘Natuurlijk weten we dat de virusuitbraak effect heeft op de economie. Maar hoe groot dat effect is, weet niemand. De afgelopen jaren waren vanuit economisch perspectief meer dan goed. Er zijn buffers opgebouwd in de vette jaren. Werkgevers kunnen nu niet eenzijdig de rekening neerleggen bij werknemers. Geef eerst maar eens inzicht in wat er met al dat geld dat is verdiend de afgelopen jaren is gebeurd.’

MOTORVOERTUIGEN

Dit najaar wordt er onderhandeld over twee nieuwe, grote sector-cao’s in de metaal. Zowel voor de motorvoertuigenbranche (MVT) als voor de metalektro moeten nieuwe afspraken gemaakt worden. ‘De motorvoertuigenbranche is gevoelig voor economische schommelingen’, weet Tineke Moleman. ‘De autoverkoop aan particulieren is behoorlijk ingezakt. Je ziet dat die zich nu weer een beetje begint te herstellen. De verkoop van e-bikes en scooters ging als een dolle, de verkoop van caravans en campers blijft ook redelijk op peil. De BOVAG (werkgeversvereniging in de branche) wilde in eerste instantie geen nieuwe afspraken maken, maar is daar van teruggekomen. We zetten voor de onderhandelingen in op meerdere punten: een reële loonsverhoging, een regeling voor zwaar werk, zodat mensen eerder kunnen stoppen met werken en uitbreiding van het generatiepact, zodat er ruimte komt voor jongeren op de arbeidsmarkt. Wellicht kunnen we uitzonderingen maken voor bedrijven die echt in de problemen komen, door eenmalig voor extra vrije dagen te kiezen in plaats van een loonsverhoging. We hopen op constructieve gesprekken, die hebben onze onderhandelaars vorige keer ook kunnen voeren.’

METALEKTRO

Een andere uitdaging is het sluiten van een cao Metalektro. Het vorige akkoord werd – ondanks de economische voorspoed – pas bereikt na negen maanden actievoeren. Hoe dat nu zal gaan, blijft giswerk. ‘Het zal niet gemakkelijk worden, vrees ik’, aldus Tineke Moleman. ‘Maar dat gaat al jaren zo in deze sector, jammer genoeg. We gaan de onderhandelingen in met de wensen die onze leden hebben meegegeven. Die zijn opgehaald voor de corona-uitbraak, en zijn daarna nog eens door onze leden bevestigd. Ook in deze sector zetten we in op constructieve gesprekken om te komen tot een cao die in balans is. Het is duidelijk dat samen investeren in de toekomst ook betekent investeren in werknemers. Tegelijk is ook een waarschuwing op zijn plaats voor werkgevers die voorsorteren op loonoffers en ontslagrondes. Die werkgevers zijn bij de werknemers in deze sector echt aan het verkeerde adres. Het gaat in deze sector hoofdzakelijk om grote bedrijven die dikke winsten hebben gemaakt de afgelopen jaren. Die buffers kunnen ze nu aanwenden om samen op een goede manier de situatie het hoofd te bieden. We willen goede afspraken maken, op basis van draagkracht en gelijkwaardigheid. Werknemers laten zich niet weer schofferen en uitknijpen. Bij de afgelopen drie cao-onderhandelingen hebben zij met acties laten zien te staan voor een goede cao, en dat zal ook nu gebeuren mocht dat nodig zijn.’

BLIJF OP DE HOOGTE?

De onderhandelingen voor zowel de cao Motorvoertuigen- en Tweewielerbedrijf (MVT) als Metalektro starten dit najaar. Leden die onder deze cao’s vallen worden op de hoogte gehouden via nieuwsbrieven, pamfletten en de website.

Deel deze pagina